João Colagem - recensies - Masker

een afbeelding van de collage waar deze recensie over gaat

Masker.*

De van oorsprong Braziliaanse kunstenaar João Colagem (1967) weet voor zijn collages inspiratie te putten uit de meest uiteenlopende bronnen. In zijn surrealistisch universum is eigenlijk alles mogelijk. Veel van zijn mensachtige gestalten – laten we het er maar op houden dat ze mensachtig en niet dierlijk zijn – hebben gezichten die samengesteld zijn uit knipsels van een groot aantal ‘donorbeelden’. Daardoor zijn gezichten bij Colagem altijd verontrustend complex: je weet nooit precies aan wat voor emoties die gezichten allemaal uitdrukking geven. Dat wordt nog erger als Colagem zijn gestalten een masker opzet. Neem bijgaand gezicht, dat vanwege de donkere kap met punt oren onmiddellijk aan de figuur van Batman doet denken. Het is een imponerend en vreeswekkend masker maar de mens achter het masker heeft mogelijk vredelievende bedoelingen. Hoe moeten we anders het vredesduifje op zijn tong interpreteren? Met een vork houdt de figuur zijn mond geopend zodat de duif kan uitvliegen. Of trekt de vleermuisman die vork straks terug om het duifje te vermalen tussen zijn kiezen? Het antwoord op die vraag ligt helemaal gevangen in de ogen achter het masker: één rond, wijd opengesperd oog en één half toegeknepen oog. Wat vertellen die ogen ons? Je kunt er dapperheid en waakzaamheid maar ook sluwheid en berekening in lezen…

Peter Zwaal (schrijver)

* Deze tekst is geschreven voor de tentoonstelling bij “Atelier Colagem” op 9 november 2006